Çiftler ve aileler için sistemik yaklaşımla evlilik, ilişki ve aile içi sorunlara profesyonel danışmanlık.
Çift ve Aile Terapisi Nedir?
Çift ve aile terapisi, ilişkide veya aile sisteminde yaşanan sorunların sistemik bir yaklaşımla ele alındığı, çiftin/ailenin birlikte katıldığı bir terapi türüdür. Bireysel terapiden farklı olarak burada "bireyin" değil, "ilişkinin" veya "sistemin" kendisi danışan olarak ele alınır.
Sivas'ta Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı sertifikalı Uzman Aile Danışmanı Sena İlıkçay, 2023 yılında Sivas Cumhuriyet Üniversitesi'nde Aile Danışmanlığı yüksek lisansını tamamlayarak bu unvanı almıştır. Murray Bowen'ın Aile Sistemleri Teorisi temelinde, modern çift ve aile terapisi yaklaşımlarını entegre eder.
Çift Terapisi Kimler İçin Uygundur?
👫 Yaşanan Sorunlar
- Sürekli tartışmalar ve çatışmalar
- İletişim kopukluğu, duygusal mesafe
- Sadakatsizlik ve güven onarımı
- Aile büyükleriyle çatışma
- Çocuk yetiştirme konusunda anlaşmazlık
- Cinsel yaşam sorunları
- Para ve finansal konularda anlaşmazlık
🌅 Yaşam Geçişleri
- Evlilik öncesi hazırlık danışmanlığı
- Bebek sahibi olma sonrası dengeleri yeniden kurma
- Boş yuva sendromu (çocukların evden ayrılması)
- Emeklilik dönemi adaptasyonu
- Taşınma, iş değişikliği gibi büyük yaşam değişiklikleri
Aile Terapisi Kimler İçin Uygundur?
- Anne-baba ve ergen çocuk arasındaki çatışmaları yaşayan aileler
- Birleşmiş aileler (üvey ebeveynler, kardeşler)
- Boşanma sürecinde olan aileler
- Bir aile üyesinin krizinin (madde kullanımı, ciddi hastalık) tüm sistemi etkilediği aileler
- Kayıp ve yas yaşayan aileler
- Kuşaklar arası çatışmalar yaşayan aileler
- Aile içi rollerin (çocuğun ebeveyne dönüşmesi gibi) bozulduğu sistemler
Çift Terapisinin Bilimsel Temelleri
Çift terapisi alanında dünyada en çok araştırma yapan isim John Gottman'dır. 40 yılı aşkın araştırmalarında, çiftlerin ilişkilerinde yaşadığı sorunlardan %69'unun "sürekli problemler" olduğunu, yani tamamen çözülmesi mümkün olmayan kalıcı farklılıklar olduğunu göstermiştir.
Bu sorunların çözümü değil, sağlıklı yönetimi mümkündür. İyi giden çiftlerin diğerlerinden farkı, sorunlarının olmaması değil; sorunlarına nasıl yaklaştıklarıdır.
Gottman'ın "İlişki Yıkıcısı" 4 Davranış
- Eleştiri: Davranışı değil, kişiyi hedef alan saldırı
- Savunmacılık: Sorumluluk almak yerine karşı atak
- Aşağılama: Küçümseme, alay, gözleri devirme (boşanmanın en güçlü yordayıcısı)
- Taşlaşma: Duygusal olarak kapanma, geri çekilme
Çift terapisinde bu örüntüler fark edilir ve yerlerine sağlıklı iletişim becerileri kurulur.
Çift ve Aile Terapisi Süreci
1. Birlikte Değerlendirme (1 Seans)
Her iki partner birlikte gelir. Sorunlar her iki bakış açısıyla dinlenir.
2. Bireysel Görüşmeler (Her bir partnerle 1'er seans)
Her partnerin bireysel olarak yaşam hikayesi ve ilişkiye getirdiği örüntüler değerlendirilir.
3. Geri Bildirim ve Plan
Terapist, ilişkide gözlemlediği örüntüleri çiftle paylaşır. Birlikte çalışma planı oluşturulur.
4. Aktif Çalışma (8-12 Seans)
Belirlenen alanlarda yapılandırılmış çalışma. Yeni iletişim becerileri öğretilir ve pratik edilir.
5. Konsolidasyon (2-3 Seans)
Kazanımların pekişmesi, ilişkiyi koruma stratejileri.
Aile Terapisinde Kullanılan Araçlar
Genogram
Ailenin 3 kuşak haritasının çıkarılması. Tekrar eden örüntüler, ittifaklar, çatışmalar görselleştirilir.
Aile Heykeli
Aile üyelerinin birbirleriyle olan ilişkilerini fiziksel olarak temsil etmesi. Sözle ifade edilemeyen dinamikler ortaya çıkar.
Üçgenleşme Analizi
İki kişi arasındaki gerilime üçüncü bir kişinin nasıl dahil edildiğinin incelenmesi (örneğin: anne-baba çatışmasında çocuğun rolü).
Çift Terapisine Ne Zaman Başvurmalı?
Gottman'ın araştırmaları, çiftlerin sorun başladıktan ortalama 6 yıl sonra profesyonel destek aldığını gösteriyor. Oysa erken başvuranların başarı oranı çok daha yüksektir.
Şu işaretler varsa profesyonel destek almak yerinde olur:
- Aynı tartışmaları yıllardır çözemiyorsanız
- Eleştiriler aşağılamaya dönüştüyse
- Duygusal mesafe açıldıysa
- Çatışmadan tamamen kaçınıyorsanız
- Bir travmatik olay (sadakatsizlik, kayıp) yaşandıysa
- "Bu kişiyi hala seviyor muyum?" sorusu sıklaştıysa
Sık Sorulan Sorular
"Sadece tek başıma gelebilir miyim?"
Çift terapisi her iki tarafın gönüllü katılımıyla en etkili olur. Tek başınıza gelirseniz bu bireysel terapi olur, çift terapisi değil.
"Terapist tarafsız olur mu?"
Evet. Çift terapisi taraf tutmaz, kazanan-kaybeden mantığı kullanmaz. İlişki sisteminin sağlığına odaklanır.
"Bireysel paylaşımlarımız partnerimle paylaşılır mı?"
Bireysel görüşmelerde paylaşılanlar gizli kalır. İstemediğiniz şeyler partnerinizle paylaşılmaz.
"Seans süresi farklı mı?"
Çift seansları genellikle 60-75 dakika sürer (bireysel terapinin 50 dakikasından farklı).
"Boşanma kararı vermiş çiftler için anlamı var mı?"
Bazen evet. Sağlıklı bir ayrılık süreci için, özellikle çocukları olan çiftler için boşanma danışmanlığı da yararlıdır.
Sivas'ta Çift ve Aile Terapisi
Sivas'ta Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı sertifikalı Uzman Aile Danışmanı Sena İlıkçay ile çift ve aile terapisi için iletişime geçebilirsiniz. Hem yüz yüze hem online görüşme imkanı mevcuttur. Aile danışmanlığı seansları, ailenin yapısına ve ihtiyacına göre planlanır.
İlişkinize yatırım yapmanın en güçlü yollarından biri olan çift terapisi için randevu oluşturmak üzere iletişime geçebilirsiniz.